EBRU
NEDİR?
Kâğıt süsleme sanatlarının en önemlilerinden
biri... Bütün Osmanlı sanatlarında olduğu gibi usta-çırak usulü ile
öğrenilen ve sanatçının iradesi dışında birçok değişkenden etkilenen
bir sanattır. Ebru; renklerin suyla dansının yarattığı bir
ahenktir aslında. Bazı kaynaklar ebrunun, yüz suyu anlamına gelen
"ab-ı ru" sözcüğünden, bazı kaynaklar ise Orta Asya dillerinden
Çağatayca da hareli görünüm, damarlı kumaş ya da kağıt anlamına
gelen "ebre"den geldiğini söylese de en yaygın kanı, kelimenin
kökeninin Farsça; bulutumsu, bulut gibi anlamına gelen "ebri" den
gelmekte olduğudur. Her ne şekilde isimlendirilse isimlendirilsin
insanlara da isim olan ebru, gizemli bir ahenk taşıyor.
Zorlu ve emek isteyen bir sanat olan ebru, geri dönüşü
olmayan, tekrarı olmayan, çok değişkenli bir sanattır.
Birçok eski eserde süsleme amacıyla kullanılan ebru,
geleneksel el sanatlarımızdan olmasına rağmen yakın zamana kadar
unutulma tehlikesi ile karşı karşıyaydı. Dünya çapında çeşitli
milletler tarafından sahiplenmeye başlanmış, bazı ülkelerde ebru
yapımı sırasında kullanılan malzemeleri üreten firmalar boy
göstermişti.
Ebru sanatında son devrin piri merhum
Mustafa Düzgünman gerek yetiştirdiği öğrencilerle gerek bu sanata
kazandırdığı anlayışla manevi hazinelerimizden birinin payidar
kalmasında büyük rol oynamıştır.
|